ترمیم سلول‌های قلب پس از سکته با ژن درمانی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، سلول‌های قلب برخلاف دیگر بافت‌های بدن پس از جراحت توانایی اندکی برای بازتولید دارند. یکی از دلایل مهم مرگبار بودن حملات قلبی نیز همین امر است. زیرا پس از حمله قلبی نوعی بافت اسکار غیرتپنده در قلب به وجود می‌آید که به حملات بیشتر و در نهایت از کارافتادن قلب منجر می‌شود.

اما این شیوه جدید با بهره گیری از فناوری mRNA،  سلول‌ها را به وضعیتی مشابه سلول‌های بنیادین بر می‌گرداند. آزمایش روی موش‌ها حاکی از بهبود قابل توجه عملکرد قلب یک ماه پس از حمله قلبی بود.

در سال‌های اخیر محققان پژوهش‌های مختلفی درباره ترمیم قلب‌های آسیب دیده به وسیله احیای سلول‌ها انجام دادند. روش‌هایی مانند استفاده از سلول‌های بنیادی جنینی، برنامه ریزی دوباره سلول‌های ساختاری به سلول‌های تپنده یا استفاده از پیام رسان‌های سلول بنیادی برای تحریک قلب به ترمیم خود.

محققان عوامل رونویسی مختلفی را شناسایی کردند که سلول‌های قلب را وادار به تکثیر دوباره می‌کند. عامل رونویسی در حقیقت نوعی پروتئین است که مستقیم یا غیرمستقیم موجب تنظیم مثبت یا منفی رونویسی ژن می‌شود.

در این تحقیق، ژوهشگران دانشگاه هیوستن دو عامل رونویسی جهش یافته دیگر به نام‌های استمین (Stemin) و YAP۵SA را شناسایی کردند که نرخ تکثیر سلول‌های قلب به نام کاردیومیوسیت را افزایش می‌دهد. آزمایش روی سلول‌های موش کشت شده در آزمایشگاه، نشان داد استمین ویژگی‌هایی مانند سلول بنیادی در کاردیومیوسیت‌ها را فعال می‌کند. از سوی دیگر YAP۵SA با ترویج رشد عضو بدن این فرایند را ارتقا می‌دهد.

این دو عامل رونویسی با استفاده از سنتز mRNA به سلول‌های قلب منتقل شدند. این فناوری به ریبوزوم سلول دستور می‌دهد پروتئین‌های خاصی (در این تحقیق استمین و YAP۵SA) تولید کند.

در آزمایش‌های دیگر محققان mRNA حاوی عوامل رونویسی را به قلب زنده موش‌ها پس از حمله تزریق کردند. ۲۴ ساعت پس از این روند، تکثیر سلول‌های قلب حیوان حداقل ۱۵ بار افزایش یافت که این امر به طور قابل توجهی عملکرد قلب را بهبود بخشید.