درمان سریع افسردگی و بهبودی قابل توجه در کمتر از یک هفته

به گزارش گروه سلامت خبرگزاری صدا و سیما؛ به نقل از دیلی میل، بر اساس یک مطالعه جدید افراد مبتلا به افسردگی می‌توانند تنها طی پنج روز، بهبود قابل توجهی در خلق‌وخو تجربه کنند؛ آن هم به کمک نسخه فشرده‌تری از روشی که با استفاده از پالس‌های مغناطیسی، مغز را تحریک می‌کند، روشی با نام «Transcranial Magnetic Stimulation» یا TMS که پیش‌تر نیز نتایج امیدوارکننده‌ای در درمان افسردگی نشان داده و توانسته است علائم را تا ۷۰ درصد در بیماران کاهش دهد.

بر اساس این تحقیق و در شیوه متداول، این درمان معمولاً یک‌بار در روز و پنج روز در هفته انجام می‌شود و نتایج قابل توجه آن دست‌کم پس از شش هفته ظاهر می‌شود. با این حال، تنها حدود یک‌چهارم بیماران به «بهبودی کامل» می‌رسند؛ حالتی که به معنای احساس بازگشت به وضعیت طبیعی خود برای حداقل دو ماه است.

اکنون پژوهشگران بریتانیایی اعلام کرده‌اند؛ نسخه شتاب‌یافته این درمان که در آن بیماران طی پنج روز و هر روز پنج جلسه درمان دریافت می‌کنند، می‌تواند به همان اندازه مؤثر باشد.

مایکل آپوستول، نویسنده اصلی این مطالعه گفت: «برای بیماران مبتلا به افسردگی مقاوم به درمان، مراجعه روزانه به کلینیک در هر روز کاری و به مدت حداقل شش هفته می‌تواند مانع بزرگی از لحاظ هزینه و رفت و آمد داشته باشد.»

او افزود: «یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد که شاید بتوانیم با فشرده‌سازی ۲۵ جلسه TMS در مدت تنها پنج روز، مسیر دستیابی به بهبودی معنادار را در کمتر از یک هفته برای این بیماران فراهم کنیم.» در این روش، پالس‌های مغناطیسی حاوی جریان الکتریکی خفیف به بخش‌های مشخصی از مغز ارسال می‌شود تا سلول‌های عصبی تحریک یا مهار شوند؛ با این هدف که الگوی فعالیت آنها تغییر کند. در این پژوهش که در نشریه Journal of Affective Disorders منتشر شده، ۱۷۵ فرد مبتلا به افسردگی مقاوم به درمان تحت درمان با TMS قرار گرفتند.

در این مطالعه، یک گروه شامل ۱۳۵ شرکت‌کننده درمان متداول TMS را دریافت کردند که شامل یک جلسه در روز، پنج روز در هفته و در مجموع به مدت شش هفته بود. سایر شرکت‌کنندگان تحت درمان شتاب‌یافته قرار گرفتند؛ به این صورت که روزانه پنج جلسه و تنها طی پنج روز درمان شدند. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از مقیاس‌های استاندارد سنجش افسردگی، علائم افسردگی در هر دو گروه بهبود یافت و از نظر آماری تفاوت معناداری میان دو روش مشاهده نشد.

با این حال، پژوهشگران اشاره کردند که زیرگروهی از بیماران که درمان فشرده را دریافت کرده بودند، بلافاصله پس از پایان جلسات، بهبود چندانی در علائم نشان ندادند. اما در پیگیری دو تا چهار هفته بعد، همان بیماران بهبود قابل توجهی را تجربه کردند و امتیاز افسردگی آنها حدود ۳۶ درصد کاهش یافت. هیچ زیر گروه دیگری چنین بهبود چشمگیری را پس از یک ماه نشان نداد.

به گفته محققان، این یافته از نظر عملی برای نحوه اجرای TMS اهمیت دارد و نشان می‌دهد بیمارانی که در ابتدا پاسخ فوری نمی‌گیرند، همچنان ممکن است از درمان سود ببرند.

دکتر اندرو لوختر، مدیر خدمات TMS در دانشگاه کالیفرنیا و نویسنده ارشد مطالعه گفت: «همه بیماران این پژوهش پیش‌تر از چندین دوره درمان با دارو‌های ضدافسردگی سودی نبرده بودند، اما از روش ۵×۵ (پنج جلسه در روز طی پنج روز) بهره قابل توجهی کسب کردند.

«برخی بیماران باید چند روز یا حتی چند هفته صبر کنند تا اثر درمان را ببینند و ما آنها را تشویق می‌کنیم اگر بلافاصله احساس بهبودی نکردند، خیلی زود ناامید نشوند.همچنین دریافته‌ایم که اگر دو هفته بعد، یک روز درمان اضافی انجام شود، مزایای روش ۵×۵ حتی می‌تواند بیشتر هم باشد.»

در حال حاضر برآورد می‌شود حدود پنج درصد از بزرگسالان در سراسر جهان با افسردگی زندگی می‌کنند.

رایج‌ترین روش‌های درمانی شامل دارو‌های ضدافسردگی و روان‌درمانی است، اما بیش از یک‌سوم مبتلایان به اختلال افسردگی اساسی به بهبودی کامل نمی‌رسند.

مؤسسه ملی سلامت و مراقبت‌های بالینی بریتانیا (NICE) در سال ۲۰۱۵، TMS را به‌عنوان روشی ایمن و مؤثر برای درمان افسردگی تأیید کرد. این روش با تحریک نورون‌ها در نواحی پیشانی مغز و افزایش آمادگی آنها برای فعالیت، عمل می‌کند؛ اثری که تصور می‌شود شبکه‌های گسترده مغزی درگیر در افسردگی را به‌طور مثبت تحت تأثیر قرار دهد.

برخلاف بسیاری از دارو‌های ضدافسردگی، TMS عوارض جانبی نسبتاً کمی دارد و اغلب در بیمارانی که به دارو پاسخ نداده‌اند نیز مؤثر واقع می‌شود.

مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۸ که در نشریه Neuropsychopharmacology منتشر شد، گزارش داد؛ بیماران مبتلا به افسردگی که به مدت یک ماه (پنج روز در هفته) تحت درمان TMS قرار گرفته بودند، در مقایسه با گروهی که درمان ساختگی دریافت کرده بودند، به‌طور معناداری بیشتر احتمال داشت که دیگر علائمی نداشته باشند؛ هرچند باید توجه داشت که در آن پژوهش، پیگیری بلندمدت برای ارزیابی مدت‌زمان تداوم بهبودی انجام نشده بود.